Ψεκαστικό βενζίνης: πίεση, βαθμονόμηση και σωστή φροντίδα

Στα χωράφια, στους οπωρώνες και στα θερμοκήπια, το βενζινοκίνητο ψεκαστικό συγκρότημα είναι συχνά το βασικό εργαλείο για την εφαρμογή φυτοπροστατευτικών. Η δύναμη του κινητήρα όμως δεν αρκεί από μόνη της. Το αν το υγρό φτάνει εκεί που πρέπει, στη σωστή ποσότητα και χωρίς απώλειες, κρίνεται από τη ρύθμιση της πίεσης, τη βαθμονόμηση, την ασφάλεια του χειριστή και τη φροντίδα του μηχανήματος. Παρακάτω συγκεντρώνουμε τα βασικά, με βάση επίσημες οδηγίες και πανεπιστημιακές πηγές.

Πώς δουλεύει ένα ψεκαστικό συγκρότημα βενζίνης

Ένα τέτοιο συγκρότημα συνδυάζει έναν μικρό βενζινοκινητήρα με μια αντλία που στέλνει το ψεκαστικό υγρό υπό πίεση, μέσα από τον σωλήνα, προς το πιστόλι ή τα ακροφύσια. Στη σειρά Rocket, για παράδειγμα, η αντλία είναι εμβολοφόρα τριεμβολική και το σύνολο στηρίζεται σε σκελετό ή σε βάση με τροχούς, με κινητήρες Honda, Mitsubishi, Miyake ή Pseka.

Τα νούμερα διαφέρουν αρκετά από μοντέλο σε μοντέλο. Ενδεικτικά, στη σειρά που διαθέτει η Pseka Europe από το Σχηματάρι Βοιωτίας, ένα ψεκαστικό βενζίνης μπορεί να έχει μέγιστη παροχή από 14 λίτρα το λεπτό, όπως το PS-20R, έως 40 λίτρα το λεπτό με μέγιστη πίεση 60 bar, όπως το PS634. Στη μέση βρίσκεται το PS39 με κινητήρα Honda GX200 των 196 cc, που δίνει έως 38 λίτρα το λεπτό και έως 35 bar, με την αντλία να δουλεύει στις 500 έως 1000 στροφές και συνολικό βάρος 35 κιλά.

Πίεση και παροχή: τι σημαίνουν στην πράξη

Η μέγιστη πίεση είναι το όριο του μηχανήματος, όχι η ρύθμιση για κάθε δουλειά. Όπως εξηγεί το Ohio State University, για να πέσει περισσότερο υγρό στην επιφάνεια χρειάζεται είτε πιο αργή κίνηση είτε μεγαλύτερη πίεση. Η αυξημένη πίεση όμως αυξάνει τον αριθμό των πολύ μικρών σταγόνων, που παρασύρονται εύκολα από τον αέρα έξω από τον στόχο.

Γι’ αυτό η σωστή πίεση προκύπτει από τις οδηγίες χρήσης στην ετικέτα του σκευάσματος και από τον κατάλογο του ακροφυσίου που χρησιμοποιείτε, όχι από το πόσο δυνατά μπορεί να ψεκάσει το μηχάνημα. Ακόμη και ένα ψεκαστικό συγκρότημα με μεγάλο περιθώριο πίεσης θέλει ρύθμιση ανάλογα με τη δουλειά και όχι μόνιμη λειτουργία στο μέγιστο.

Βαθμονόμηση πριν από τη σεζόν και κατά τη διάρκειά της

Το Ohio State University σημειώνει ότι ο μόνος τρόπος για μέγιστη ακρίβεια είναι η βαθμονόμηση μία φορά πριν ξεκινήσει η περίοδος των ψεκασμών και η επανάληψή της συχνά μέσα στη σεζόν. Η διαδικασία που περιγράφει είναι απλή:

• Γεμίζετε το δοχείο τουλάχιστον μέχρι τη μέση με καθαρό νερό.
• Μετράτε την ποσότητα που βγάζει κάθε ακροφύσιο σε συγκεκριμένο χρόνο και σε συγκεκριμένη πίεση.
• Συγκρίνετε τη μέτρηση με την παροχή που δίνει ο κατάλογος για το ίδιο ακροφύσιο στην ίδια πίεση.
• Αντικαθιστάτε όσα ακροφύσια αποκλίνουν περισσότερο από 10% από την παροχή ενός καινούργιου.

Στην Ελλάδα, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ζητά από τους παραγωγούς να βαθμονομούν τα μηχανήματά τους σύμφωνα με τις «Οδηγίες για τη Βαθμονόμηση των εν χρήσει ψεκαστικών», στις οποίες παραπέμπει η σελίδα του για τα ψεκαστικά μηχανήματα.

Επιθεώρηση: τι προβλέπει το νομικό πλαίσιο

Η Οδηγία 2009/128/ΕΚ για την ορθολογική χρήση των φυτοφαρμάκων ζητά από τα κράτη μέλη τακτική επιθεώρηση του εξοπλισμού εφαρμογής: τουλάχιστον μία φορά έως το 2016, στη συνέχεια κάθε 5 χρόνια έως το 2020 και κάθε 3 χρόνια από εκεί και πέρα. Στην Ελλάδα, βασικό θεσμικό πλαίσιο είναι η Οδηγία μαζί με τον ν. 4036/2012.

Σύμφωνα με το ΥΠΑΑΤ, από την υποχρεωτική επιθεώρηση εξαιρούνται τα χειροκίνητα ψεκαστήρια πλάτης και τα φορητά ψεκαστήρια. Τις επιθεωρήσεις κάνουν εγκεκριμένοι σταθμοί (ΣΤΕ.Ε.Ε.Γ.Φ.), ιδιωτικοί και δημόσιοι, που χορηγούν το σχετικό πιστοποιητικό. Ο επαγγελματίας χρήστης καλό είναι να ελέγχει στη σελίδα του Υπουργείου αν το δικό του μηχάνημα εντάσσεται στην επιθεώρηση και να κρατά το πιστοποιητικό του σε ισχύ.

Ασφάλεια χειριστή και περιβάλλοντος

Ο εξοπλισμός προστασίας δεν είναι ίδιος για κάθε σκεύασμα. Η αμερικανική Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) τονίζει ότι τα μέσα ατομικής προστασίας ορίζονται από την ετικέτα του προϊόντος για κάθε εργασία, πρέπει να είναι καθαρά και σε καλή κατάσταση και να πλένονται χωριστά από τα υπόλοιπα ρούχα. Αποθηκεύονται επίσης χωριστά από τα προσωπικά ρούχα.

Από τις πρακτικές οδηγίες του Pesticide Environmental Stewardship κρατάμε μερικά σημεία:

• Διαβάζετε ολόκληρη την ετικέτα και ακολουθείτε τις οδηγίες χρήσης της.
• Ετοιμάζετε μόνο την ποσότητα διαλύματος που χρειάζεστε για τη συγκεκριμένη εφαρμογή, όχι απόθεμα για αργότερα.
• Δεν ψεκάζετε όταν φυσά σταθερός άνεμος πάνω από περίπου 13 χιλιόμετρα την ώρα ούτε σε πολύ ζεστές μέρες, πάνω από περίπου 32 βαθμούς Κελσίου.
• Τα νερά ξεπλύματος μπαίνουν ξανά στο ψεκαστικό και εφαρμόζονται σε χώρο που επιτρέπει η ετικέτα.
• Τα σκευάσματα μένουν στις αρχικές τους συσκευασίες και ποτέ σε μπουκάλια τροφίμων ή αναψυκτικών.

Φροντίδα κινητήρα και εξοπλισμού

Ο βενζινοκινητήρας θέλει τη δική του προσοχή. Το εγχειρίδιο της Honda για τον GX200 προβλέπει έλεγχο της στάθμης λαδιού σε κάθε χρήση, ενώ το φίλτρο αέρα και το μπουζί ελέγχονται και καθαρίζονται ή αλλάζονται σε τακτά διαστήματα, όπως ορίζει το πρόγραμμα συντήρησης του εγχειριδίου. Το ίδιο εγχειρίδιο προειδοποιεί ότι ο κινητήρας πρέπει να λειτουργεί σε εξωτερικό χώρο, μακριά από ανοιχτά παράθυρα και πόρτες, λόγω του μονοξειδίου του άνθρακα. Τσιγάρα, σπίθες και φλόγες μένουν μακριά από τη βενζίνη, και για τον καθαρισμό εξαρτημάτων χρησιμοποιείται μη εύφλεκτος διαλύτης, ποτέ βενζίνη.

Στο ψεκαστικό μέρος, το ξέπλυμα μετά από κάθε εφαρμογή και ο τακτικός έλεγχος των ακροφυσίων με τη μέθοδο της βαθμονόμησης δείχνουν έγκαιρα τις φθορές, πριν αυτές γίνουν λάθος δόση στο χωράφι.

Με λίγα λόγια

Ένα ψεκαστικό βενζίνης αποδίδει τόσο καλά όσο καλά είναι ρυθμισμένο. Βαθμονόμηση πριν και μέσα στη σεζόν, πίεση σύμφωνα με την ετικέτα και τα ακροφύσια, έγκυρη επιθεώρηση όπου απαιτείται, σωστός εξοπλισμός προστασίας και τακτική συντήρηση του κινητήρα είναι οι συνήθειες που κάνουν τη διαφορά στην ακρίβεια, στην ασφάλεια και στη διάρκεια ζωής του μηχανήματος.

Πηγές

• Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Εξοπλισμός Εφαρμογής Γεωργικών Φαρμάκων (Ψεκαστικά Μηχανήματα). https://minagric.gr/for-farmer-2/agrotikamixanimata/800-psekastikamixanimata
• EUR-Lex, Pesticides in the EU – ensuring their sustainable use. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=LEGISSUM%3Aev0023
• Ohio State University, Calibrate Your Sprayer Now – Here is an Easy Way to do it. https://agcrops.osu.edu/newsletter/corn-newsletter/2016-05/calibrate-your-sprayer-now-here-easy-way-do-it
• US EPA, Personal Protective Equipment for Pesticide Handlers. https://www.epa.gov/pesticide-worker-safety/personal-protective-equipment-pesticide-handlers
• Pesticide Environmental Stewardship, Using Pesticides Safely and Correctly. https://pesticidestewardship.org/homeowner/using-pesticides-safely-and-correctly/
• Honda, GX200 Owner’s Manual (ManualsLib). https://www.manualslib.com/manual/598913/Honda-Gx200.html?page=7
• Honda, GX200 – User Maintenance. https://www.hondappsv.com/contents/menu/AUS/en/137/15/

Σχετικοί οδηγοί

Επαγγελματικός προσανατολισμός ενηλίκων: πότε βοηθά και πώςΠολλοί συνδέουν τον επαγγελματικό προσανατολισμό με τους μαθητές του λυκείου και το μηχανογραφικό. Στην πράξη, το...Πότε αξίζει η επισκευή θυροτηλεφώνου και πότε η αλλαγήΤο θυροτηλέφωνο είναι από τις συσκευές που δεν σκεφτόμαστε μέχρι τη μέρα που θα σταματήσει να...Αεροκουρτίνα για κατάστημα: πόση παροχή θέλει η πόρτα σαςΜια πόρτα καταστήματος που μένει ανοιχτή φέρνει πελάτες, αλλά αφήνει και τον κλιματισμένο αέρα να φεύγει...