Πρεσσοθεραπεία: τι να ξέρετε πριν από την πρώτη συνεδρία

Η πρεσσοθεραπεία είναι από τις πιο ήπιες θεραπείες σώματος που θα συναντήσετε σε ένα κέντρο αισθητικής. Ξαπλώνετε, φοράτε ειδικές φουσκωτές «μπότες» ή ζώνη και ένα μηχάνημα αναλαμβάνει τη δουλειά. Επειδή όμως πρόκειται για μηχανική συμπίεση του σώματος, αξίζει να ξέρετε από πού προέρχεται η τεχνική, πώς λειτουργεί και σε ποιες περιπτώσεις δεν πρέπει να γίνεται. Ο οδηγός που ακολουθεί συγκεντρώνει όσα αναφέρουν ιατρικοί φορείς, ώστε να πάτε στην πρώτη συνεδρία ενημερωμένοι και με ρεαλιστικές προσδοκίες.

Από το νοσοκομείο στο κέντρο αισθητικής

Η τεχνολογία πίσω από την πρεσσοθεραπεία είναι η διαλείπουσα πνευματική συμπίεση (intermittent pneumatic compression). Στα νοσοκομεία χρησιμοποιείται για ιατρικούς σκοπούς. Σύμφωνα με την Cleveland Clinic, φουσκωτά μανίκια τοποθετούνται γύρω από τις γάμπες ασθενών που αναρρώνουν από χειρουργείο, εγκεφαλικό ή σοβαρή ασθένεια και κινούνται λίγο, ώστε να προλαμβάνονται οι θρόμβοι αίματος. Τα μανίκια φουσκώνουν κάθε 20 έως 60 δευτερόλεπτα και μετά ξεφουσκώνουν, βοηθώντας το αίμα να κινηθεί προς την καρδιά.

Η ίδια αρχή χρησιμοποιείται και στο λεμφοίδημα. Η Mayo Clinic περιγράφει την πνευματική συμπίεση ως ένα ειδικό μανίκι συνδεδεμένο με αντλία, που φουσκώνει και ξεφουσκώνει κυκλικά και απομακρύνει ήπια το λεμφικό υγρό από τα δάχτυλα των χεριών ή των ποδιών. Η αισθητική εκδοχή που γνωρίζουμε σήμερα πατάει πάνω σε αυτή την ιατρική βάση.

Πώς λειτουργεί το μηχάνημα

Ένα τέτοιο σύστημα αποτελείται από ένα φουσκωτό ένδυμα χωρισμένο σε θαλάμους και μια προγραμματιζόμενη αντλία. Όπως εξηγεί το έγγραφο κλινικών κριτηρίων της υπηρεσίας υγείας βετεράνων των ΗΠΑ (VHA), η αντλία εφαρμόζει διαδοχικές διαβαθμίσεις πίεσης, φουσκώνοντας και ξεφουσκώνοντας τα τμήματα του ενδύματος το ένα μετά το άλλο. Έτσι δημιουργείται ένα φαινόμενο άντλησης, που κατευθύνει το υγρό προς λιγότερο επιβαρυμένες περιοχές.

Στην πράξη, αυτό γίνεται συνήθως αισθητό ως σφίξιμο που ξεκινά από τα πέλματα ή τους αστραγάλους και ανεβαίνει σταδιακά προς τους μηρούς ή την κοιλιά, ανάλογα με το εξάρτημα που χρησιμοποιείται. Η αίσθηση θυμίζει ένα σταθερό, ρυθμικό αγκάλιασμα και όχι μασάζ με τα χέρια.

Τι να περιμένετε σε μια συνεδρία

Η διάρκεια και η μορφή διαφέρουν από κέντρο σε κέντρο. Για παράδειγμα, στη σελίδα για την πρεσσοθεραπεία σώματος και ματιών του Elena Beauty Hall, που έχει καταστήματα σε Πειραιά, Αθήνα και Αργυρούπολη, αναφέρεται ότι η συνεδρία σώματος διαρκεί από 30 λεπτά έως μία ώρα, ενώ η εφαρμογή στην περιοχή των ματιών διαρκεί περίπου 20-30 λεπτά. Στην ίδια σελίδα σημειώνεται ότι η τεχνική δεν είναι για άτομα με εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση ή σοβαρές κυκλοφορικές διαταραχές.

Η Cleveland Clinic καταγράφει και τις πιθανές ενοχλήσεις από τα ιατρικά συστήματα συμπίεσης: ζέστη, εφίδρωση στα πόδια, περιορισμένη κίνηση, δυσφορία και ερεθισμό του δέρματος, ενώ σπάνια μπορεί να προκληθεί βλάβη νεύρου ή τραυματισμός από πίεση. Γι’ αυτό, αν η πίεση σας φαίνεται υπερβολική ή νιώσετε μούδιασμα ή πόνο, πείτε το αμέσως, ώστε να ρυθμιστεί ή να σταματήσει η συνεδρία.

Ποιοι πρέπει να την αποφύγουν

Το έγγραφο της VHA απαριθμεί συγκεκριμένες καταστάσεις στις οποίες τα συστήματα πνευματικής συμπίεσης δεν χρησιμοποιούνται:

• σοβαρή αρτηριακή ανεπάρκεια,
• πρόσφατο μόσχευμα δέρματος,
• οξεία λοίμωξη του δέρματος και του υποδόριου ιστού (η ιατρική «κυτταρίτιδα», που δεν έχει σχέση με την αισθητική «φλούδα πορτοκαλιού»),
• ενεργή λοίμωξη του δέρματος ή του άκρου,
• εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση,
• μη ελεγχόμενη συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια.

Για ενδύματα που καλύπτουν τον κορμό, το ίδιο έγγραφο προσθέτει την εγκυμοσύνη και την αυξημένη ενδοκρανιακή πίεση. Αντίστοιχα, η Mayo Clinic, για τη συγγενική τεχνική της χειροκίνητης λεμφικής παροχέτευσης, συστήνει να μη γίνεται όταν υπάρχει λοίμωξη του δέρματος, θρόμβοι αίματος ή ενεργός καρκίνος στην περιοχή. Αν ισχύει κάτι από αυτά ή δεν είστε σίγουροι, μιλήστε πρώτα με τον γιατρό σας.

Ρεαλιστικές προσδοκίες

Ακόμη και στο λεμφοίδημα, δηλαδή σε καθαρά ιατρική χρήση, ο καναδικός οργανισμός αξιολόγησης τεχνολογιών υγείας CADTH σημειώνει ότι η πνευματική συμπίεση χρησιμοποιείται ως συμπλήρωμα της ολοκληρωμένης αποσυμφορητικής θεραπείας, ιδιαίτερα σε άτομα με περιορισμένη κινητικότητα. Προσθέτει ότι η χρήση της παραμένει αμφιλεγόμενη, λόγω πιθανής επανεμφάνισης του οιδήματος και πιθανής βλάβης των λεμφικών δομών όταν εφαρμόζεται υψηλή πίεση. Με άλλα λόγια, περισσότερη πίεση δεν σημαίνει καλύτερο αποτέλεσμα.

Για την κυτταρίτιδα, η Αμερικανική Ακαδημία Δερματολογίας εξετάζει διάφορες θεραπείες, και για συσκευές μασάζ με κενό αέρος, όπως η endermologie, σημειώνει ότι, όποιο αποτέλεσμα φανεί, χρειάζονται συνεχείς συνεδρίες για να διατηρηθεί, αφού η κυτταρίτιδα τείνει να επιστρέφει μέσα σε έναν μήνα από τη διακοπή. Η πρεσσοθεραπεία δεν περιλαμβάνεται σε εκείνη τη λίστα. Είναι λογικό λοιπόν να τη βλέπετε ως μέρος μιας ρουτίνας φροντίδας και όχι ως λύση με μόνιμο αποτέλεσμα.

Ερωτήσεις πριν κλείσετε ραντεβού

• Ποιο εξάρτημα θα χρησιμοποιηθεί: πόδια, κοιλιά, χέρια ή μάτια;
• Ρυθμίζεται η πίεση ανάλογα με το πώς νιώθετε;
• Πόσο διαρκεί η συνεδρία και πόσες προτείνονται;
• Γίνονται ερωτήσεις για το ιστορικό υγείας σας πριν ξεκινήσετε;
• Τι γίνεται αν νιώσετε δυσφορία στη διάρκεια της συνεδρίας;

Ένα σοβαρό κέντρο θα σας ρωτήσει για θρομβώσεις, κυκλοφορικά και καρδιολογικά θέματα, λοιμώξεις και εγκυμοσύνη πριν σας φορέσει τις μπότες. Αν δεν γίνει καμία ερώτηση, κάντε τις εσείς.

Συμπερασματικά

Η πρεσσοθεραπεία στηρίζεται σε μια τεχνολογία με πραγματική ιατρική χρήση, όμως στην αισθητική εκδοχή της είναι μια συμπληρωματική φροντίδα και όχι θεραπεία για πάθηση. Η Mayo Clinic θυμίζει ότι και οι ήπιες κινήσεις που συσπούν τους μύες βοηθούν να απομακρυνθεί το πλεονάζον υγρό από μια πρησμένη περιοχή, οπότε η κίνηση στην καθημερινότητα έχει κι αυτή τον ρόλο της. Με σωστή ενημέρωση, έλεγχο για αντενδείξεις και μέτρια πίεση, η συνεδρία μπορεί να είναι ένα ήρεμο κομμάτι της φροντίδας του σώματός σας.

Πηγές

• Cleveland Clinic, Intermittent Pneumatic Compression Devices. https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/14791-intermittent-pneumatic-compression-ipc-device
• Mayo Clinic, Lymphedema – Diagnosis and treatment. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/lymphedema/diagnosis-treatment/drc-20374687
• VHA Office of Integrated Veteran Care, Clinical Determination and Indication: Pneumatic Compression Devices for Lymphedema. https://www.va.gov/COMMUNITYCARE/docs/providers/CDI/IVC-CDI-00018.pdf
• CADTH, Intermittent Pneumatic Compression Devices for the Management of Lymphedema: A Review of Clinical Effectiveness and Guidelines. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK487690/
• American Academy of Dermatology, Cellulite treatments: What really works?. https://www.aad.org/public/cosmetic/fat-removal/cellulite-treatments-what-really-works